در بحث های پیشین عوامل موثر در فرسایش کناری رودخانه را مورد بحث قرار دادیم .

توجه داشته باشید که این عوامل بسیار زیاد هستند . شما با کمی تامل میتوانید عوامل

دیگری را نیز بیابید که مستقیما و یا غیر مستقیم بر فرسایش کناری تاثیر گذار هستند .

از جمله عوامل انسانی ، نوع پوشش گیاهی و ... .

 در کشور ما نیز به دلیل شرایط اقلیمی خاص و وجود سازند های حساس به فرسایش آبی  

و البته عدم داشتن اطلاعات در زمینه حفاظت کناری و  البته تا حد زیادی نبود وجدان کاری

باعث شده تا فرسایش کناری به یک معضل تبدیل شود ( مثل دیگر معضلات) . از طرف دیگر

، یکی از وظایف یک آبخیزدار ، جلوگیری از فرسایش کناری رودخانه میباشد .

 پروفسور روزگن در  مقاله ای که قبلا معرفی شد ، اشاره نموده که در بسیاری موارد

نرخ فرسایش کناری بیشتر  از فرسایش  بستری است .

یکی از دلایل مهم عدم کارآیی آبخیزداران و طرح های آبخیزداری نداشتن اطلاعات درست

 و دقیق در زمینه مورد بحث آنها است . چرا که بسیاری فقط به دنبال تعاریف غیر کاربردی

هستند . برای نمونه ، فرسایش چیست ؟ انواع فرسایش ؟ آبخیزداری یعنی۱ - ۲ - ۳.... .

تعاریف حوزه آبخیز۱-بر اساس گفته .... .۲ - بر اساس ... ... . مدل های فرسایش ۱-.. ۲-.. ..

این تعاریف برای مردان بزرگ اندیش لازم است ولی به هیچ وجه کافی نیست . پس

 خواهش  میکنم . کنجکاو باشید . با نگرشی باز به موضوعات بپردازید و یک جنبه به

 موضوع نگاه نکنید .

بررسی فرسایش کناری رودخانه به دو روش کلی میتواند انجام گردد.

۱- بررسی مکرر مقطع عرضی و پروفیل طولی رودخانه . وقتی که شما مقطع عرضی

 یک نقطه از رودخانه را مکررا( در فواصل زمانی مناسب ) ترسیم نمایید . در واقع تغییرات کناره

 و  بستر رودخانه را ترسیم نمودید . زیرا در این فاصله زمانی جریان آب و یا عوامل دیگر باعث

فرسایش و یا رسوبگذاری میشوند . پروفیل طولی نیز به همین ترتیب .البته ترسیم پروفیل

طولی رودخانه بسیار مشکل تر از مقطع عرضی است . ( منظور ما در اینجا، ترسیم پروفیل

 طولی رودخانه از طریق نقشه برداری در منطقه است نه با نرم افزار های GIS) .

۲- استفاده از پین های فرسایشی : اگر هدف شما تغییرات کوچک کناره رودخانه

 است  ، میتوانید از پین های فرسایشی استفاده کنید .

این پین ها ۱۶/۱ تا ۸/۱ اینچ قطر و ۴ تا ۱۲ اینچ طول دارند و جنس آنها فلزی است .

پین ها را  به  طور افقی  و در  فواصل معین در کناره های رودخانه میکوبند .

به طوری که مقدار معینی از آنها بیرون باشد .

سپس ارتفاع هر پین را با خط کش و ...اندازه گیری میکنند .

با بازدید پی در پی این پین ها ، اندازه ای که پین از خاک کناره بیرون آمده

اندازه گیری  می کنند .

اگر  پینی در جای خود وجود نداشت ( ممکن است بر اثر جریان آب پین کنده شود )

 در  همان ارتفاع ، پین دیگری میکارند .

به همین راحتی

موفق باشید

منبع: مطالبی که با حروف پررنگ  نوشته شده :

  Stream channel reference site : an illustrated guide to field technique

                                      USDA